พยาบาลไทยย้ายไปทำงานแคนาดา เริ่มต้นอย่างไรให้ได้ PR?

น้องๆ พยาบาลไทยหลายคนที่แชทมาถามพี่บ่อยมากค่ะว่า “อยากไปทำงานพยาบาลที่แคนาดา ต้องเริ่มตรงไหนก่อนดี?” วันนี้พี่เลยขอรวบรวมเส้นทางทั้งหมดมาเล่าให้ฟังแบบเข้าใจง่ายๆ ไม่ต้องงงกับศัพท์เทคนิคเยอะแยะนะคะ

ก่อนอื่นพี่ขอบอกไว้ตรงนี้ก่อนเลยค่ะ ข้อมูลเรื่องวีซ่าและการย้ายถิ่นฐานแคนาดาแบบละเอียด น้องๆ สามารถเข้าไปเช็กได้จากเว็บไซต์ทางการของ IRCC (Immigration, Refugees and Citizenship Canada) โดยตรง เพราะ Big Box Education เราไม่ได้ถือใบอนุญาตที่ปรึกษาด้านการย้ายถิ่นฐาน (Immigration License) นะคะ แต่สิ่งที่เราถนัดและช่วยน้องๆ ได้เต็มที่คือการวางแผนเส้นทางเรียนต่อ (Study Pathway) ให้ตอบโจทย์เป้าหมายที่สุด และข้อดีคือพอน้องๆ ไปเรียนที่แคนาดาแล้ว ทางสถาบันจะมีที่ปรึกษาด้านอิมมิเกรชั่นที่ได้รับใบอนุญาตถูกต้อง (RCIC) คอยให้คำปรึกษาเรื่องวีซ่าหรือ PR แบบอัปเดตล่าสุดได้ตลอดค่ะ

ทำไมพยาบาลไทยถึงมีโอกาสสูงในแคนาดา

การไปเป็นพยาบาลวิชาชีพที่แคนาดา หรือที่เขาเรียกกันว่า Internationally Educated Nurse (IEN) ซึ่งพี่บอกเลยว่าเส้นทางนี้เหนื่อยแน่นอนค่ะ แต่คุ้มค่ามากๆ เพราะแคนาดาขาดแคลนบุคลากรทางการแพทย์อย่างต่อเนื่อง สิ่งที่น้องๆ ต้องทำควบคู่กันไปมีสองเรื่องหลักคือ หนึ่ง การขอใบอนุญาตประกอบวิชาชีพเพื่อพิสูจน์ว่าทักษะพยาบาลของเราได้มาตรฐาน และสอง การขอวีซ่าหรือสถานะที่ถูกต้องเพื่อให้ทำงานได้อย่างถูกกฎหมาย

มีเรื่องนึงที่น้องๆ ต้องรู้ไว้ก่อนเริ่มเลยค่ะ แคนาดาไม่ได้แบ่งการปกครองเป็น “รัฐ” แบบอเมริกา แต่แบ่งเป็น “มลรัฐ” (Province) ซึ่งแต่ละมลรัฐจะมีสภาการพยาบาลของตัวเองที่ออกใบอนุญาตแยกกันอย่างอิสระ ดังนั้นก่อนเริ่มกระบวนการอะไรทั้งหมด น้องๆ ต้องตัดสินใจก่อนว่าอยากไปใช้ชีวิตและทำงานที่มลรัฐไหน เพราะทุกขั้นตอนจะอิงกับมลรัฐนั้นเป็นหลักค่ะ

สองเส้นทางหลักสู่แคนาดา แบบไหนเวิร์กกว่ากัน

เส้นทางแรกคือการหานายจ้างที่แคนาดามาสปอนเซอร์โดยตรงผ่านระบบ LMIA จากเมืองไทย ฟังดูเร็วดีใช่ไหมคะ แต่พี่อ้อต้องบอกตามตรงว่าเส้นทางนี้ยากมากในทางปฏิบัติ เพราะนายจ้างแทบไม่มีใครอยากสปอนเซอร์พยาบาลที่ยังไม่มีสถานะวีซ่าทำงานในแคนาดาเลย วีซ่าก็จะผูกติดกับนายจ้างรายเดียว ทำให้ความยืดหยุ่นต่ำมาก

อีกเส้นทางที่พี่แนะนำและเห็นน้องๆ หลายคนไปได้สวยคือ เส้นทางเรียนต่อแคนาดา ด้วยการสมัครหลักสูตรอย่าง IEN Bridging Diploma, Healthcare Leadership หรือปริญญาโทด้านบริหารสุขภาพ (MHA) ด้วยวีซ่านักเรียน ข้อดีคือระหว่างเรียนน้องๆ ทำงานพาร์ทไทม์ได้ และพอเรียนจบก็มีสิทธิ์ขอ Post-Graduation Work Permit (PGWP) เพื่อทำงานเต็มเวลาได้เลย เส้นทางนี้โอกาสสำเร็จสูงกว่า ปลอดภัยกว่า และสอดคล้องกับเกณฑ์การขอ PR ของ IRCC มากกว่ามากค่ะ เรียกได้ว่าเป็นการปูทางที่มั่นคงที่สุดสำหรับคนที่อยากตั้งรกรากจริงจัง

ขั้นตอนเทียบวุฒิและขอใบอนุญาต ต้องทำอะไรบ้าง

พยาบาลไทยทุกคนต้องพิสูจน์ก่อนว่าวุฒิและทักษะของเราตรงตามมาตรฐานแคนาดา พี่ขอสรุปเป็นขั้นตอนให้เห็นภาพชัดๆ นะคะ

ขั้นแรกคือการประเมินวุฒิการศึกษา โดยส่งทรานสคริปต์และใบปริญญาจากมหาวิทยาลัยไทยไปให้หน่วยงานประเมิน เช่น World Education Services (WES) หรือ International Credential Evaluation Service (ICES) ใช้เวลาราวๆ 1-2 เดือนหลังส่งเอกสารครบ ค่าใช้จ่ายอยู่ที่ประมาณ 200-300 ดอลลาร์แคนาดา เพื่อยืนยันว่าวุฒิพยาบาลไทยเทียบเท่าระดับปริญญาของแคนาดา

ขั้นต่อมาคือการประเมินระดับชาติผ่าน NNAS (National Nursing Assessment Service) ซึ่งเป็นด่านที่ใช้เวลานานที่สุดในกระบวนการทั้งหมด น้องๆ ต้องสร้างบัญชี จ่ายค่าธรรมเนียม แล้วให้มหาวิทยาลัยและสภาการพยาบาลไทยส่งเอกสารตรงไปที่ NNAS ค่าใช้จ่ายสำหรับบริการแบบ Expedited อยู่ที่ประมาณ 750 ดอลลาร์แคนาดา และจะได้รับรายงานภายในประมาณ 5 วันทำการหลังเอกสารครบ ส่วนถ้าเลือกบริการแบบปกติจะใช้เวลานานขึ้นเป็นหลักเดือน ดังนั้นพี่อ้อแนะนำให้เริ่มขั้นตอนนี้ให้เร็วที่สุดเท่าที่จะทำได้ เพราะเป็นคอขวดของทั้งกระบวนการเลยค่ะ

หลังจากนั้นน้องๆ จะนำรายงานจาก NNAS ไปยื่นสมัครกับสภาการพยาบาลในมลรัฐที่เลือกไว้ ค่าใช้จ่ายจะแตกต่างกันไปตามแต่ละมลรัฐ เพื่อให้สภาประเมินว่าเราพร้อมสอบใบประกอบวิชาชีพเลย หรือต้องไปเรียนปรับพื้นฐานเพิ่มก่อน ถ้าคุณสมบัติยังมีช่องโหว่ตรงไหน สภาจะแนะนำให้ไปลงเรียนคอร์ส Bridging กับวิทยาลัยหรือมหาวิทยาลัยในแคนาดา ซึ่งจุดนี้แหละค่ะที่เส้นทางเรียนต่อจะเข้ามาเชื่อมต่อกันพอดี เพราะน้องๆ จะได้เรียนรู้กฎหมาย จริยธรรม และระบบสาธารณสุขของแคนาดาไปพร้อมกับการวางฐานวีซ่านักเรียนที่ต่อยอดไปสู่ PGWP ได้

ขั้นตอนสุดท้ายคือการสอบ NCLEX-RN ซึ่งเป็นการสอบใบประกอบวิชาชีพพยาบาลที่จัดผ่าน Pearson VUE ค่าใช้จ่ายอยู่ที่ประมาณ 200 ดอลลาร์สหรัฐ พอสอบผ่านน้องๆ จะได้เป็นพยาบาลวิชาชีพ (RN) เต็มตัวในมลรัฐนั้นๆ ทันทีค่ะ

เลือกมลรัฐไหนดี เช็กสภาการพยาบาลให้ตรง

แต่ละมลรัฐมีสภาการพยาบาลของตัวเอง เช่น Ontario จะมี College of Nurses of Ontario (CNO), British Columbia จะมี BC College of Nurses and Midwives (BCCNM), Alberta จะมี College of Registered Nurses of Alberta (CRNA) ส่วน Saskatchewan จะมี College of Registered Nurses of Saskatchewan (CRNS) น้องๆ ต้องยื่นเอกสารไปที่สภาของมลรัฐที่ตัวเองอยากไปใช้ชีวิตและทำงานจริงๆ นะคะ อย่าลืมเช็กก่อนว่าโปรแกรมที่เราสนใจสมัครเรียนอยู่ในมลรัฐเดียวกับที่เราอยากขอใบอนุญาตหรือเปล่า จะได้ไม่เสียเวลาไปมาค่ะ

สรุปค่าใช้จ่ายแต่ละขั้นตอน (โดยประมาณ)

เพื่อให้น้องๆ วางแผนงบประมาณได้ง่ายขึ้น พี่อ้อสรุปตัวเลขคร่าวๆ ของแต่ละขั้นตอนมาให้ดูเป็นตารางนะคะ (ค่าใช้จ่ายจริงอาจเปลี่ยนแปลงได้ ควรเช็กกับหน่วยงานนั้นๆ อีกครั้งก่อนสมัครเสมอ)

รวมๆ แล้วถ้านับตั้งแต่ขั้นตอนที่ 1 ถึง 5 (ไม่รวมค่าเรียน Bridging และค่าครองชีพระหว่างเรียน) น้องๆ ควรเตรียมงบไว้คร่าวๆ ราวๆ 1,700 – 2,000 CAD ขึ้นไป และควรเผื่อเวลาไว้ทั้งกระบวนการประมาณ 12-18 เดือน เพราะขั้นตอน NNAS คือคอขวดที่ใช้เวลานานที่สุดค่ะ

แล้วน้องควรเริ่มจากตรงไหนดี

พี่อ้ออยากให้น้องๆ มองภาพนี้เป็นเส้นทางคู่ขนานค่ะ ด้านหนึ่งคือการเดินเรื่อง NNAS และสภาการพยาบาลเพื่อขอใบอนุญาต อีกด้านคือการเลือกหลักสูตรเรียนต่อที่จะพาน้องๆ เข้าไปอยู่ในระบบแคนาดาได้อย่างถูกกฎหมายและมั่นคงที่สุด ทั้งสองเส้นทางนี้เดินไปพร้อมกันได้ และยิ่งเริ่มเร็วเท่าไหร่ โอกาสไปถึงเป้าหมาย PR ก็ยิ่งใกล้เข้ามาเท่านั้น

ถ้าน้องๆ กำลังชั่งใจอยู่ว่าจะเลือกหลักสูตร Bridging ที่ไหนดี หรืออยากรู้ว่าโปรแกรมด้าน Healthcare Leadership ของแคนาดาที่ไหนเหมาะกับโปรไฟล์ของเรามากที่สุด ทัก Big Box Education เข้ามาคุยกับพี่อ้อได้เลยค่ะ พี่อ้อพร้อมช่วยวางแผนเส้นทางเรียนต่อให้ตรงเป้าหมาย เพื่อให้น้องๆ ก้าวไปสู่เส้นทางพยาบาลมืออาชีพที่แคนาดาได้อย่างมั่นใจและถูกทางที่สุดค่ะ